بازی درمانی چیست؟

نوشته شده توسط پرورش ذهن فرزام

هدف از ” بازی درمانی ” ایجاد یک محیط صمیمانه و راحت است تا کودک بتواند در هنگام درمان از توانایی های خود در حل مشکلات بهره بگیرد. بازی درمانگر بدون توجه به ارزش ها، و رفتارهای پذیرفته شده، کودک را درک می کند. او با منعکس کردن آن چه که کودک می گوید، افکار و احساسات وی را اصلاح می کند. بر اساس این واقعیت، بازی به وسیله ای تبدیل می شود که کودک می تواند از طریق آن، به اظهار ضمیر ناخودآگاه خود بپردازد و احساسات، ترس ها و نگرانی های خود را ابزار نماید.
بازی درمانی به دو صورت مستقیم یعنی با دخالت و راهنمایی بازی درمانگر وغیرمستقیم یعنی بدون دخالت بازی درمانگر صورت می گیرد. در روش غیرمستقیم، کودک هر جهتی را که می خواهد، انتخاب می کند و به طور کلی به او اجازه داده می شود که در هنگام درمان، آزادانه بازی کند و جز به جز تغییر یابد. البته این تغییرها منوط به تجارت، طزر تلقی، افکار و احساسات گذشته کودک است که باعث پدید آمدن بصیرت یعنی آن چه لازمه یک درمان موفقیت آمیز است می شود. در این روش، به کودک اجازه داده می شود ” خودش ” باشد.
بازی فرصتی است تا کودک، احساسات نهفته خود را از عمق به سطح آورد و با آن ها روبه رو شود، کنترل کردن آن ها را یاد بگیرد و یا از آن ها دست بردارد. هنگامی که کودک به حالت رهایی از احساسات و عواطف نهفته خود می رسد، درک صحیح خویش را آغاز می کند و به عنوان پاداش، حق فکر کردن، تصمیم گرفتن و شناساندن خود را به عنوان یک فرد به دست می آورد.
اتاق بازی درمانی، محیط رشد و نمو مناسبی است که کودک مهم ترین فرد آن جاست. محیط در اختیار او و او در اختیار محیط است به طوری که هیچ کس به او نمی گوید چه کار بکند ویا هیچ کس از او انتقاد نمی کند: به کودکی که در اتاق بازی پذیرفته شده است، احترام گذاشته می شود و او می تواند با آزادی تمام احساسات خود را ابراز نماید. به همین دلیل برای کودک فرصت مناسبی پیش می آید وآزادی کودک، جایگزین پیشنهادها، محدودیت ها، انتقادها و عدم تایید بزرگسالان می شود. پذیرش ودرک دوستانه در اتاق ” بازی درمانی “، به کودک آرامش و امنیت خاطر می بخشد و او من تواند استقلال خود را بدست آورد.
اسباب بازی ها، وسیله ای برای بیان احساسات کودک هستند و بازی آزاد، وسیله ای برای بیان و تشریح شخصیت کودک است. بدیهی است که هدف بازی درمانی، جانشین کردن رفتار خاص مورد نظر بزرگسالان، به جای رفتار کودکان نیست. از این رو پیش از درمان، مصاحبه تخصصی وجود ندارد و بازی درمانگر، بدون توجه به نشانه های رفتاری، کودک را در همان وضعیت که قرار دارد، می پذیرد و معتقد است آن چه که در گذشته برای کودک اتفاق افتاده، فاقد اهمیت است، زیرا زندگی همواره در حال تغییر و تبدیل است و حالتی پویا دارد. به این سبب اگر جریان درمان را به تجربه های گذشته باز گردانیم، کودک به همان حالات گذشته باز می گردد و امکان رشد در زمان حال را از دست می دهد. از سوی دیگر، کودک هنگامی که آماده بازی درمانی می شود، چیزهایی را انتخاب می کند که برای او با اهمیت است.

بازی درمانگر کیست؟
بازی درمانگر، نقش بسیار فعالی را ایفا می کند که لازمه آن، ذکاوت وحساسیت خاص نسبت به اعمال وگفته های کودک و بررسی و سنجش پیوسته رفتارهای اوست. بازی درمانگر باید همواره در ارتباط با کودک، حالت پذیرش کامل را حفظ کند و موقیت لازم را برای صحبت کردن با او فراهم سازد، به کودک احترام بگذارد و با صداقت و درستی با او رفتار کند.
بازی درمانگر در کار با کودک نباید شتاب زده باشد و از کودک بخواهد که کارهای خود را ناشیانه و با سرعت انجام دهد. زیرا در این صورت، کودک در توانایی های خود دچار شک و تردید می شود و عدم اعتماد به نفس پیدا می کند. بازی درمانگر باید کودکان را دوست بدارد و بخواهد که آن ها را واقعا بشناسد. واضح است که در بازی درمانی سن، جنس و شکل ظاهری کودک چندان مهم نیست، اما آن چه مهم است، شناخت طرز تلقی ها و روش های خود سازی کودکان در بازی درمانی است. لازم به توضیح است که کودک، بی نهایت نسبت به صداقت بزرگسالان حساس است و خیلی سریع می تواند عدم ثبات و ناپایداری رفتار و طرز تلقی آنان را درک کند. به این سبب بهتر است بازی درمانگر، طرز تلقی خود را در جریان بازی درمانی برای کودک روشن سازد و با صداقت به درمان ادامه دهد. یک بازی درمانگر انعطاف ناپذیر و ناآرام نمی تواند رابطه انعطاف پذیر و آرامی را با کودک برقرار سازد.

در صورت نیاز مرکز پژوهشی پرورش ذهن فرزام با ارایه پک دقت و تمرکز، برگزاری کلاس های خصوصی در منزل شما یا در مرکز می تواند مهارت دقت و تمرکز را در کودک شما افزایش دهد.